Significancia estadística

Baʼax u tojol p

U páajtalilmatemáticasPáajtalilU páajtalil u yúuchul junpʼéel jóokʼol, tiʼ 0 tak 1 wa tiʼ 0% tak 100%. Junpʼéel número: 1/37 = 2.70%.Xok tuláakal → u yilaʼal junpʼéel u péekil kex bix u nojochil le ilaʼanoʼ wa asab, wa toj le ruedaoʼ. Lelaʼ junpʼéel tʼaan yóokʼol datos yáanal junpʼéel tuukul, maʼ yóokʼol le ruedaoʼ. Junpʼéel u tojol plaboratorioU tojol pU páajtalil u yilaʼal junpʼéel náachil kex jumpʼéeliliʼ u nojochil yéetel le ilaʼanoʼ wa toj kaʼach le ruedaʼ.Xok tuláakal → tiʼ 0.03 ku yaʼalik: junpʼéel toj rueda ku beetik lelaʼ 3% tiʼ le kʼiinoʼ. Maʼ tu yaʼalik: yaan 97% páajtalil maʼ toj le ruedaoʼ. Le u kaʼa tʼaanaʼ bin kʼaʼabéet u yojéeltaʼal bukaʼaj suuk le ruedaʼob maʼ tojoʼlaboratorioRueda maʼ tojJunpʼéel rueda tuʼux u kʼaʼasil ku beetik ka asab yanak u páajtalil u jóokʼol wa jaypʼéel joʼoloʼob ke 1/37. Jach maʼ suuk u yantal, yéetel chéen ku kaxtaʼal yéetel milesil suutoʼob tsʼíibtaʼanoʼob.Xok tuláakal → tu káajbal, yéetel ich junpʼéel casino bejlaʼeʼ jach maʼ suukoʼob, le beetik junpʼéel chéen junpʼéel jóokʼol significativo asab páajtal chéen suerte ke junpʼéel kaxtaʼan baʼal.

Yaʼab ketil

Cada xakʼal ka beetik tiʼ junpʼéel toj rueda yaan 5% u páajtalil u máan tiʼ u xuʼul 5%. Xakʼalt veinte rueda ka junpʼéel ku máan. Xakʼalt junpʼéel rueda ich veinte u xóotʼol kʼiin ka junpʼéel ku máan. Xakʼalt junpʼéel muestra yéetel 37 múuchʼ tiʼ joʼolnuʼukulJoʼolJunpʼéel tiʼ le 37 chan joʼol yaan u número yóokʼol le rotoroʼ. Uláakʼ u kʼaabaʼ: casilla, ranura.Xok tuláakal →, wakpʼéel múuchʼ tiʼ xóotʼolruedaXóotʼolJunpʼéel xóotʼol tiʼ joʼoloʼob yaan tu tséel jumpʼéel ich rueda, maʼ letiʼ junpʼéel muchʼ ich le tsʼíibil mesaiʼ.Xok tuláakal → yéetel óoxpʼéel múuchʼ tiʼ boon, ka yaan baʼal ku máan. U tsʼaakileʼ u yéeyaʼal le xakʼal táanil tiʼ u paktaʼal le datosoʼ, u meyajsaʼal junpʼéel téen, yéetel u jaajkuntaʼal yéetel tumben datos. Le paktaj ku kaxtik junpʼéel rueda “maʼ tojoʼ” suuk letiʼ' le baʼax tu beet le jóokʼoloʼ.

Significancia yéetel nojochil

Junpʼéel muestra jach nojoch jeʼel u beetik significativo junpʼéel maʼ tojil jach chichan. Junpʼéel joʼol ku jóokʼol tiʼ 1/36.5 tu kʼexel 1/37 junpʼéel jaaj kʼaʼasil, bin u kʼuch tiʼ significancia ichil junpʼíit millón suut, yéetel kex beyoʼ bin u sáatal taakʼin yéetel junpʼéel boʼoltaakʼinBoʼolBaʼax ku suutik junpʼéel apuesta náajalnaj, ku yaʼalaʼal je bix “X tiʼ 1” yóokʼol u taakʼinil apuesta ku suut.Xok tuláakal → tiʼ 35 tiʼ 1. Le baʼax kʼaʼanaʼan utiaʼal máax ku báaxaleʼ u nojochil u beel: yaan wa junpʼéel joʼol ku jóokʼol tiʼ 1/36 wa asab, yéetel bukaʼaj? Le chi-cuadrado ku yaʼalik teech baʼax yóokʼol le ruedaoʼ; chéen jaytéen ku jóokʼol ku yaʼalik teech baʼax yóokʼol le apuestaoʼ.

Potencia

Le uláakʼ kʼaʼasiloʼ u maʼ kaxtaʼal junpʼéel maʼ tojil yaan. Yéetel 1,000 suut, junpʼéel joʼol tiʼ 1/30 (junpʼéel maʼ tojil jach nojoch) ku kaxtaʼal chéen kex u chúumuk le kʼiinoʼ tiʼ u xuʼul 5%. U yaʼabil muestra, maʼ u naʼat máak, ku tsʼáaik lelaʼ tu beel. U jeʼel u yaʼabil muestra ku tsʼáaik le xookoʼoboʼ.

Junpʼéel u pʼisil utiaʼal meyaj

Utiaʼal ka kʼaʼanaʼanak junpʼéel tʼaan yóokʼol maʼ tojil: junpʼéel xakʼal yéeyaʼan táanil, p < 0.01 tu kʼexel 0.05, u beetaʼal tukaʼaten ich junpʼéel muestra tu juunal tiʼ junpʼéel nojochil bey xan, yéetel jaytéen ku jóokʼol le joʼoloʼob asab ku jóokʼoloʼ tiʼ 1/34 wa asab tu paach u beetaʼal tukaʼaten. Le u pʼisil lelaʼ tsʼoʼok u chukaʼal chéen junpʼíit téen ich u úuchben tsikbal le báaxaloʼ, yéetel mix junpʼéel téen, bix ku yeʼesik le tsʼíiboʼob jóokʼsaʼanoʼ, ich junpʼéel rueda bejlaʼeʼ maʼalob kanáantaʼan.

Kʼáatchiʼob